pl | en

KOLUMNY GŁOŚNIKOWE ⸜ podłogowe

LINEAR AUDIO RESEARCH
Kate

Producent: LINEAR AUDIO RESEARCH
Cena (w czasie testu): 39 000 złotych za parę

Kontakt: LINEAR AUDIO RESEARCH
ul. Wiosenna 5
55-002 Kamieniec Wrocławski ⸜ POLSKA

→ www.LAR-AUDIO.com

» MADE IN POLAND

Do testu dostarczyła firma: → LINEAR AUDIO RESEARCH


Test

tekst MAREK DYBA
zdjęcia Marek Dyba

No 271

16 listopada 2026

˻ PIERWSZY TEST ˼

⌈ LINEAR AUDIO RESEARCH (LAR) to polska, podwrocławska firma funkcjonująca na rynku od 2002 roku, której założycielem i głównym konstruktorem jest pan EUGENIUSZ CZYŻEWSKI. Do tej pory LAR specjalizował się we wzmacniaczach i przedwzmacniaczach, często, choć nie tylko, lampowych, tymczasem na warszawskim AVS 2026 swoją premierę miały pierwsze kolumny w historii marki, model o nazwie KATE, który dla państwa bezpośrednio po wystawie mamy przyjemność testować. ⌋

MINĘŁO LEDWIE KILKA MIESIĘCY od poprzedniej premiery produktu Linear Audio Research na łamach „High Fidelity”. Był to wzmacniacz lampowy Viadua SE (recenzję znajdą Państwo → TUTAJ) oparty o parę jednej z kultowych dużych triod, model 211. Wzmacniacz zdecydowanie trafił mi do gustu, czego wyrazem było wyróżnienie Red Fingerprint.

To propozycja dla tych, którzy chcą w systemie mieć lampy, i to w układzie SE, ale nie mają cierpliwości, by szukać odpowiednich kolumn dla innych, kilkuwatowych konstrukcji tego typu, choćby na lampie 300B. Viadua SE oferuje bowiem 20 W mocy na kanał z pojedynczej triody pracującej, jak sugeruje nazwa, w układzie single-ended. Ta moc nie gwarantuje oczywiście optymalnej współpracy z każdą kolumną dostępną na rynku, ale znacząco rozszerza listę potencjalnych kandydatów.

Już wówczas – test ukazał się w lipcu, a odsłuchy odbywały się miesiąc wcześniej – pan Jakub Wołochowicz, od dłuższego czasu współpracujący z panem Eugeniuszem Czyżewskim, zdradził mi, że na AVS firma przygotowuje premierę własnych kolumn. Nie chciał mówić o nich zbyt wiele, ale z kontekstu wynikało, że mają to być głośniki, które będą przyjazne wzmacniaczom lampowym, a takich na rynku nie ma zbyt wielu.

W praktyce oznacza to przyzwoitą skuteczność, najlepiej powyżej 90 dB, i w miarę płaski przebieg impedancji, bo to ta ostatnia, głównie jej duże spadki, jest prawdziwym wyzwaniem dla konstrukcji lampowych. Przed Audio Video Show pan Jakub potwierdził, że pierwszy model jest gotowy i że zostanie zaprezentowany na wystawie, a po niej trafi do mnie do testu.

Tak się złożyło, że w Hotelu Radisson Blu Sobieski byłem już w czwartek wieczorem, a gdy zajrzałem z ciekawości do pokoju LAR-a i okazało się, że system został już ustawiony i gra. Nie mogłem oprzeć się pokusie chociaż krótkiego odsłuchu. Owe góra dziesięć minut wystarczyło, żebym nabrał przekonania, iż czeka mnie bardzo ciekawa przygoda. Kolumny napędzał dobrze mi już znany Viadua SE na lampie 211 – to ważne o tyle, że na wystawie zaprezentowano również drugą wersję tego wzmacniacza na lampie 845. Źródłami były, dobrze mi znany, Lumin U2X w parze z „dakiem” Mola Mola oraz klasyczny gramofon JVC Victor QL-A75, z którego sygnał wzmacniał, a jakże, LPS-2 LAR-a (także doskonale mi znany).

Komponenty połączone były kablami NxLT z serii Ether (testowałem cały set, a we własnym systemie referencyjnym używam interkonektu zbalansowanego z tej właśnie serii). No i brzmiało to wszystko razem naprawdę dobrze, mimo że system dopiero (prosto z drogi, a lampy wstrząsów i różnic temperatur nie lubią) zaczął grać, no i, jak wszyscy dobrze wiemy, przecież w warunkach wystawowych żadne sprzęty nie zbliżają się nawet do maksimum swoich możliwości.

A jednak grało, i to naprawdę dobrze! Nie mogłem się więc doczekać odsłuchów w znanych i kontrolowanych warunkach mojego pokoju. Na szczęście nie musiałem czekać długo, bo kolumny przyjechały do mnie od razu w niedzielę wieczorem, a w poniedziałek mogłem zacząć ich słuchać.

»«

▲ Kilka prostych słów…

JAKUB WOŁOCHOWICZ
inżynier projektów elektroakustycznych

WIELE OSÓB PYTAŁO NAS, również podczas tegorocznego Audio Video Show, dlaczego firma od niemal ćwierć wieku budująca elektronikę zdecydowała się stworzyć własne kolumny. Odpowiedź zaczyna się od pasji tworzenia i od znajomości, która z czasem przerodziła się we wspólną pracę.

Żeby ustalić, kiedy ta historia naprawdę się rozpoczęła, musiałem zajrzeć do archiwum swojej poczty. Była końcówka października 2014 roku. Mój serdeczny przyjaciel Wojtek wspomniał wówczas o znajomym konstruktorze kolumn, którego koniecznie powinienem poznać. Przekonywał, że spotkam człowieka równie mocno zafascynowanego dźwiękiem jak ja. Miał rację. Tak poznałem Łukasza Jelonka, dziś naszego głównego konstruktora odpowiedzialnego za zespoły głośnikowe.

Przez kolejnych dwanaście lat powstało wiele projektów, początkowo realizowanych hobbystycznie, później także zawodowo, przede wszystkim dla innych. Był to czas prób, nauki i stopniowego dojrzewania własnych pomysłów. To historia, do której być może jeszcze wrócimy. Dziś jej najważniejszym dla nas rezultatem jest Kate, pierwszy zestaw głośnikowy wprowadzony do oferty Linear Audio Research.

Przez lata patrzyliśmy na odtwarzanie muzyki przede wszystkim z perspektywy elektroniki. Projektowanie kolumn pozwoliło nam spojrzeć na cały system szerzej, a zarazem przypomniało, jak wiele pozostaje do poznania. Doświadczenie zdobyte przy budowie wzmacniaczy było cennym punktem odniesienia. Zespoły głośnikowe wymagały jednak własnej drogi: pomiarów, odsłuchów i cierpliwego szukania zależności między przetwornikami, zwrotnicą a obudową. W tę dziedzinę wchodzimy z dużą ciekawością i szacunkiem do jej złożoności.

W przypadku Kate zmieniliśmy dotychczasowy sposób pracy. Wcześniej najczęściej zaczynaliśmy od przetworników: kupowaliśmy je lub otrzymywaliśmy do testów, mierzyliśmy i na tej podstawie ocenialiśmy możliwości dalszego rozwoju projektu. Tym razem najpierw powstały założenia konstrukcji. Dopiero wtedy szukaliśmy do nich odpowiednich głośników. Poszukiwania trwały długo; właściwe rozwiązanie znaleźliśmy przy trzecim podejściu. Wyniki pomiarów dawały nam solidne podstawy, a odsłuchy pozwoliły ocenić, czy obrany kierunek prowadzi do brzmienia, którego szukaliśmy.

Punktem wyjścia była spójność. Zależało nam, aby barwa, dynamika i przestrzeń tworzyły naturalną całość. Chcieliśmy zachować bliskość ludzkiego głosu, ciężar i fakturę instrumentów oraz energię większego zespołu. Ważna była również swoboda odtwarzania, także wtedy, gdy nagranie staje się gęste i wymagające. To właśnie do tych założeń wracaliśmy przy kolejnych decyzjach projektowych.

Przetworniki, obudowę i zwrotnicę traktowaliśmy jako wzajemnie zależne elementy. Każdy wybór przynosił określone możliwości i kompromisy, które trzeba było rozważyć w kontekście całej konstrukcji. Zależało nam na rozwiązaniu, pod którym będziemy mogli podpisać się z przekonaniem.

Równie dużo uwagi poświęciliśmy formie. Kolumny stają się przecież częścią domu i pozostają w nim także wtedy, gdy muzyka milknie. Kate miała mieć własny charakter, smukłe proporcje i starannie dopracowane detale. Zwężająca się ku tyłowi obudowa, jej wykończenie, podstawa i terminale powstawały z myślą o przedmiocie, z którym właściciel będzie chciał żyć przez lata.

Jednym z istotnych założeń była także możliwość współpracy ze wzmacniaczami lampowymi o umiarkowanej mocy. Chcieliśmy uwzględnić ten kierunek bez rezygnowania ze współczesnej, smukłej formy kolumn (takich rozwiązań wydaje się brakować na rynku). Dobór konkretnego wzmacniacza pozostaje oczywiście ważny, deklarowana moc jest tylko jednym z parametrów, które należy wziąć pod uwagę.

Jesteśmy dumni z tego, jak wiele udało nam się zaoferować słuchaczowi za 39 000 złotych za parę — zarówno pod względem brzmienia, jak i wykonania. Mamy poczucie, że w Kate osiągnęliśmy wyjątkowo korzystną równowagę między ambicjami konstrukcyjnymi, jakością komponentów a ceną. To rezultat, który może być nam trudno powtórzyć w kolejnych modelach. Dlatego nasz debiut ma dla nas szczególne znaczenie.

Model Kate otwiera naszą ofertę zespołów głośnikowych. Obecnie planujemy dwa modele podłogowe: Kate oraz większy Alice. Myślimy również o niewielkim monitorze. Każda z tych konstrukcji będzie jednak potrzebowała czasu na jej dopracowanie. Z premierą chcieliśmy poczekać do chwili, w której uznamy ją za produkt dojrzały i gotowy na spotkanie ze słuchaczami. Dlatego tak wiele znaczył dla nas odbiór podczas Audio Video Show. Nasz pokój przez znaczną część wystawy był pełny, niekiedy słuchacze czekali również na korytarzu. Najbardziej cieszyło nas jednak to, że wiele osób zostawało na dłużej, a część wracała kilkakrotnie.

Za ten czas, rozmowy i uważne słuchanie jesteśmy wdzięczni. Po dwudziestu czterech latach budowania elektroniki (jako LAR) możliwość zaprezentowania własnych kolumn jest dla nas ważnym momentem. Kate otwiera kolejny etap pracy, do którego podchodzimy z tą samą pasją tworzenia i ze świadomością, że nadal mamy wiele do odkrycia.

Przy okazji serdecznie pozdrawiamy czytelników „High Fidelity”! ‖ JW

»«

▓ Kate

MODEL KATE to dwudrożne, trzygłośnikowe kolumny podłogowe. Jak twierdzi producent, wybór marki (francuskiej firmy Kartesian) oraz konkretnych przetworników wynikał z przyjętych założeń konstrukcyjnych oraz wyników pomiarów i odsłuchów. Głośniki zamontowano w konfiguracji MTM, zwanej często d’Appolito, czyli z przetwornikiem wysokotonowym pracującym w niewielkim falowodzie, umieszczonym pomiędzy dwoma głośnikami nisko-średniotonowymi. Te ostatnie to 165-milimetrowe drivery z membranami kompozytowymi, a głośnik wysokotonowy wykorzystuje miękką kopułkę.

Kolumny są całkiem spore, acz jest to smukła konstrukcja z relatywnie wąskim, łamanym frontem, przez co optycznie nie wydają się aż tak duże. Przekrój kolumny to sześciokąt, z tylną ścianką dużo węższą niż front. Od przedniej ścianki, w której zamontowano drivery, w bok odchodzą dwie wąskie ścianki boczne poszerzające kolumny optycznie, a dalej kolejne dwie, dłuższe skierowane są w przeciwną stronę i łączą się z wąziutkim tyłem. Całość mierzy 1170 na 290 na 380 mm i waży około 30 kg (sztuka). Obudowę ustawiono na przypominającej kształtem trójramienny bumerang podstawie. Jej rogi, dwa z przodu i jeden z tyłu, wyraźnie wystają poza obrys kolumny. Takie rozwiązanie poprawia stabilność dość wysokiej i szczupłej konstrukcji.

W rogach podstawy zamontowano stopki antywibracyjne innej znanej polskiej marki, Franc Audio Accessories. To model Ceramic Disc TH dostosowany do potrzeb tej konkretnej konstrukcji. A skoro mówimy o wykorzystaniu komponentów innych znanych i docenianych polskich marek (a taką współpracę zawsze chwalimy), to dodajmy, że okablowanie wewnętrzne przygotowała kolejna dobrze znana naszym czytelnikom polska marka, Next Level Tech (NxLT).

Obudowę wykonano w całości ze sklejki akustycznej. Jak podaje producent, dobór tego materiału był integralną częścią projektu, uwzględniającą zarówno właściwości mechaniczne obudowy, jak i jej zachowanie akustyczne. Jest to konstrukcja typu MLTL, czyli Mass-Loaded Transmission Line, z rezonatorem strojonym na częstotliwość 34 Hz. Jego wylot znajduje się w podstawie kolumny. Na tylnej ściance umieszczono jedną parę solidnych gniazd głośnikowych.

Producent podaje zarówno skuteczność tego modelu, 91 dB, jak i minimalną impedancję wynoszącą 3,2 Ω przy 200 Hz. Zwłaszcza ten ostatni parametr jest istotny, jako że są to kolumny mające dobrze współpracować ze wzmacniaczami lampowymi o mocy od 20 watów na kanał (wg producenta), a takowe spisują się najlepiej z jak najbardziej liniowymi (w zakresie impedancji) obciążeniami.

Choć to cliché, to muszę wspomnieć o fakcie, iż moja lepsza połowa, co zdarza jej się naprawdę rzadko, po wejściu do pokoju stwierdziła: „O!, jakie ładne”. Uroda rzecz gustu, ale myślę, że właśnie owa szczupłość, piękne wykonanie i wykończenie sprawiają, że Kate nie będą raczej przyczyną konfliktów natury estetycznej, nawet gdy staną w eleganckim salonie.

▓ ODSŁUCH

JAK SŁUCHALIŚMY • Testowane kolumny Linear Audio Research Kate zastąpiły w moim systemie referencyjnym moje ukochane Grandinote Mach4. Zostały ustawione mniej więcej w tym samym miejscu, które z kolei było wynikiem kilku wizyt Bartka Wężyka, w czasie których stopniowo doszlifowywaliśmy ustawienie kolumn i fotela odsłuchowego.

Przez większą część testu głośniki napędzał tranzystorowy wzmacniacz zintegrowany pracujący w klasie A, czyli Grandinote Shinai. Później nie mogłem oprzeć się pokusie sprawdzenia, czy aby jednak 2 x 8 watów z mojego SET-a 300B nie wystarczy, a na sam koniec dotarł do mnie Wolfram Electric I-200, czyli kolejna świetna lampa o mocy 2 × 20 W.

Sygnał do wzmacniacza trafiał zamiennie z cyfrowego i analogowego źródła. Na to pierwsze składały się: customowy pasywny serwer plików z Roonem, topowymi kartami USB i LAN JCAT-a wspartymi firmowym zegarem i zasilaniem liniowym, połączony topowym kablem USB David Laboga Custom Audio Akoya z Lampizatorem Poseidon w wersji 2. Ten ostatni z wzmacniaczem (Shinai) połączony był interkonektem zbalansowanym NxLT Ether XLR, a w części testu również zbalansowanym KBL Sound Himalaya 2 XLR. Z wzmacniaczami lampowymi łączył go z kolei interkonekt niezbalansowany Soyaton Benchmark.

Źródłem analogowym był, oczywiście, mój referencyjny gramofon J.Sikora Standard Max z ramionami tej samej marki: KV9 i KV12 Max i, odpowiednio, wkładkami Leson LS10 MKII i Air Tight PC-3. Sygnał z wkładek wzmacniał przedwzmacniacz gramofonowy GrandiNote Celio Mk IV, a pod koniec testu również Gold Note PH-1000 (jego test znajdziecie państwo → TUTAJ). Ten ostatni trafił do mnie także bezpośrednio z AVS, a inspiracją do ponownej jego wizyty był arcyciekawy wykład pana Maurizio Aterini, szefa Gold Note’a, na temat standardu RIAA, a właściwie iluzoryczności jego stosowania.

Pożyczyłem go więc, by używając własnych płyt sprawdzić „na własne uszy” przedstawione na wykładzie twierdzenia, a że zbiegło się to z obecnością Kate, część odsłuchów kolumn odbyła się z wykorzystaniem tego znakomitego przedwzmacniacza. Sygnał z każdego z moich przedwzmacniaczy trafiał do wzmacniacza interkonektem niezbalansowanym Bastanis Imperial, a w przypadku Gold Note’a używałem zbalansowanego NxLT Ether. Wzmacniacze, napędzały kolumny poprzez kable głośnikowe Soyaton Benchmark MK2.

»«

NA POCZĄTEK POZWOLĘ SOBIE na małą dygresję. Otóż, zwykle po Audio Video Show potrzebuję dwóch-trzech dni, by dojść do siebie, zanim w ogóle włączę własny system. Wynika to po części z fizycznego zmęczenia po trzech intensywnych dniach, a po części ze zmęczenia psychicznego, które jest rezultatem przebywania w licznych pomieszczeniach, w których natężenie dźwięku grubo przekracza moje standardy. Przyznam, że nie do końca rozumiem wystawców, którzy za cel główny stawiają sobie (tzn. tak właśnie ja to rozumiem) zagłuszenie wszystkiego i wszystkich w promieniu kilkudziesięciu metrów (w Sobieskim także w pionie), co na dodatek odbywa się zwykle z pomocą muzyki wyjątkowo bogatej w bas i to najczęściej elektroniczny.

Teoretycznie chodzi o pokazanie możliwości sprzętu, ale z drugiej strony trudno w takich warunkach wytrzymać więcej niż kilka minut, a na dodatek, siłą rzeczy, słucha się kilku systemów naraz, bo przecież sąsiedzi, chcą czy nie, też muszą napier... żeby było ich słychać. A przecież można inaczej. Ogromny, przepotężny system Ubiq Audio Lab z czterema monoblokami po 700 watów każdy i ogromnymi Wilsonami Audiobiography mógłby pewnie zburzyć cały stadion. A tymczasem prezentacja prowadzona była na bardzo przyjemnym poziomie głośności i to w zupełności wystarczyło, by docenić ogromną klasę tego systemu. Podobnie zresztą było w pokojach, gdzie grały ogromne YG z elektroniką Vitusa (w tym, gdzie grały małe też), czy wielkie tuby Horns - słowem da się.

W niedzielę, może poza pokojem Ancient Audio, gdzie pan Jarek zapodał choćby Black Sabbath, więc musiało być głośno, odwiedzałem głównie pokoje, gdzie można było posiedzieć i spokojnie dłużej posłuchać bez bólu głowy (tego od głośności, nie od jakości). Być może właśnie dlatego w poniedziałek, zaraz po wizycie Piotra Gałkowskiego, który nawiercał spody moich Machów 4, by dało się do nich wkręcić znakomite nóżki Newton Diamond, wiedząc że będę się zajmował czymś innym przez resztę dnia, włączyłem system, a za reprodukcję dźwięku odpowiadały już LAR-y Kate. Koniec dygresji.

˻ I ˺ Kate + Shinai » tranzystor w klasie A, 2 x 37 W

TEORETYCZNIE WIĘC Kate jedynie przygrywały mi dość cicho w tle. Ale jak przygrywały! Kruca bomba, pomyślałem sobie już po kilkunastu minutach, ależ te kolumny grają! A przecież ustawiłem je jedynie „z grubsza” w miejscu, gdzie stały wcześniej moje paczki, i nie bawiąc się jeszcze w żadne mierzenie odległości czy dopracowywanie dogięcia. No i muzyka już dzień po wystawie towarzyszyła mi do późnych godzin nocnych. Z godziny na godzinę grałem coraz ciszej, rzecz jasna, a mimo tego (to jedna z zalet kolumn o wysokiej skuteczności) pokój wypełniał się do samego końca pełnym, zrównoważonym, żywym, barwnym dźwiękiem. Gdy w końcu szedłem spać, już myślałem o tym, czego posłucham dnia następnego.

Następnego dnia rano na talerzu mojego gramofonu znalazła się płyta PIOTRA SCHMIDTA Komeda’s Songs Without Words. Jedną z cech, za które tak bardzo cenię moje kolumny jest wysoka energia dźwięku, jaki serwują, a kolejną znakomita dynamika. Sprawa zapewne jest bardziej skomplikowana, ale ja przypisuję te zalety brakowi zwrotnicy w tej konstrukcji. Kate są pod tym względem bardziej klasyczną konstrukcją - słowem podział pasma między drivery odbywa się w zwrotnicy. Mimo to udało się w nich osiągnąć podobny efekt. Nagranie Piotra zostało zrealizowane na żywo, a jego własna wytwórnia zadbała, by w rowku płyty znalazł się materiał wysokiej klasy.

I to po prostu słychać w dobrych systemach. Słuchałem tego krążka w czasie prezentacji prowadzonej przez artystę w Lublinie w siedzibie J.Sikora (a mają tam bardzo, bardzo zacny zestaw grający z elektroniką Doshi Audio i kolumnami Joseph Audio), tam też krążek zakupiłem i już dobrych kilka razy słuchałem go u siebie także używając testowanych komponentów. Kate były w tym gronie chyba najtańszymi kolumnami, ale jakoś nie było tego słychać. Pierwsze co mnie urzekło w ich prezentacji, to właśnie wysokoenergetyczny, choć przy tym świetnie kontrolowany (to oczywiście zasługa doskonałej współpracy na linii wzmacniacz - kolumny) dźwięk.

Wysokoenergetyczny w sensie nasycenia każdego dźwięku naturalną energią zależącą od sposobu zagrania każdej nuty, czy akordu, od tego na jakim instrumencie i kto je zagrał. To wyjątkowo stratny element dźwięku, to znaczy stratny w procesie nagrywania, produkcji i zapisu na (dowolnym) nośniku. Niektóre, i to niestety jest raczej mniejszość niezależnie od poziomu cenowego, komponenty potrafią maksymalnie wykorzystać to, co w nagraniu z owej energii pozostało i przekazać ją już bez dalszych strat. To właśnie jedna z bardzo ważnych zalet moich Machów 4, ale i nowych kolumn marki LAR.

Kolejna cecha, którą te dwa modele dzielą, to świetnie oddana dynamika, w tym przypadku występu granego na żywo, zwłaszcza (choć bynajmniej nie tylko) w zakresie mikrodynamiki, tych małych kontrastów, również i tonalnych, które tak bardzo wzbogacają prezentację, bez których dobrego oddania nie jest, nie może być ona pełna, kompletna. Są one niezbędne, by wykreować doświadczenie zbliżające się (bo niezależnie od klasy i ceny sprzętu, to zawsze jedynie aproksymacja) do tego, czego doświadczamy na koncertach.

Powtarzam to raz za razem, ale to ważne żebyście państwo rozumieli mój punkt widzenia - właśnie muzyka na żywo jest moją referencją i to właśnie doświadczenia wyniesione z koncertów staram się budując swój system odtworzyć w domu. To nigdy nie będzie takie samo doświadczenie, ale komponenty takie jak Kate, pozwalają się zbliżyć do realizacji do tak postawionego (systemowi) zadania.

Nagrania koncertowe, przynajmniej te dobre, to oczywiście także kwestia zbudowania klimatu, który zwłaszcza na tej płycie jest niezwykle ważnym elementem całości. To pięknie oddana barwa każdego z instrumentów, z trąbką Piotra na czele. To wgląd w głębsze warstwy sceny i możliwość przyjrzenia się nie tylko liderowi zespołu, ale i pozostałym muzykom. To naprawdę niezły (bo to przecież nie są jakieś kosmicznie drogie kolumny, przynajmniej według audiofilskich standardów) wgląd w fakturę dźwięku, w detale i subtelności, które dodają doświadczeniu autentyczności, tym bardziej, że nie są podane w agresywny, narzucający się sposób, ale raczej jakby wycofane o pół kroku - w zasięgu, ale tylko jeśli chcemy po nie sięgnąć. Gdy tego nie robimy, tkają wspólnie gładką, spójną tkankę muzyczną, od której energii i naturalności trudno się oderwać.

Nie chcę oczywiście opierać całego opisu brzmienia na jednej płycie, nawet tak doskonałej jak ta, ale wystarczyła ona do oceny tak wielu aspektów brzmienia, że właściwie dałoby się to zrobić. Bo przecież kolumny LAR równie pięknie oddały dźwięczne, dociążone, mocno wybrzmiewające blachy, jak i szybkie, sprężyste impulsy opisujące interakcje między pałeczkami perkusisty a membranami bębnów. Mocną, zadziorną, ładnie „rozświetloną” trąbkę, ale i nieco schowany, ale barwny, gęsty, brzmiący głęboko kontrabas. Wszystko to rozgrywało się na sporej, szczelnie wypełnionej powietrzem scenie. Dźwięk był otwarty, swobodny i wysoce angażujący – piękne granie i znakomite odtworzenie!

Bawiąc się różnymi krzywymi korekcji z pomocą przedwzmacniacza gramofonowego Gold Note PH-1000 (to skutek wspomnianej już prezentacji, jaką na AVS poprowadził pan Maurizio Aterini) posłuchałem m.in. mojej ukochanej Carmen z Leontyną Price. Niechętnie o tym wcześniej wspominałem, ale to jedna z bardzo nielicznych płyt, które dla mnie lepiej brzmiały z płyt CD, albo z plików, niż z winylu. Odsłuch z właściwą dla wydania RCA krzywą korekcji wyjaśnił dlaczego tak właśnie do tej pory było, a kolumny Kate bezbłędnie to pokazały. Testowane kolumny po pierwsze doskonale oddały wielkość sceny, w tym jej imponującą głębokość.

Pokazały bardzo dobrą gradację planów i lokalizację źródeł pozornych, równie przekonująco oddając krążących na pierwszym planie śpiewaków, jak i maszerujący daleko za nimi chór. Całości towarzyszyła orkiestra – barwna, energetyczna, dynamiczna, potrafiąca zagrzmieć wielki tutti, ale i stanowić jedynie bogate tło dla śpiewaków. Wszystko to było z jednej strony precyzyjnie poukładane w przestrzeni sceny, z drugiej bardzo, bardzo spójne. W końcu (choć to, podkreślę raz jeszcze, po części zasługa odpowiedniej krzywej korekcji ustawionej w Gold Note P-1000) Carmen z czarnej płyty zabrzmiała lepiej niż z nośników cyfrowych!

Nieco później, dalej z PH-1000 w torze, posłuchałem koncertów skrzypcowych PAGANINIEGO w wykonaniu Salvatore Accardo i Londyńskiej Orkiestry Symfonicznej pod dyrekcją Charlesa Dutoit wydanych pod szyldem Deutsche Grammophon (acz przez Polydor, dzięki czemu, w tym przypadku, krzywa RIAA była tą właściwą). Polskie kolumny kolejny raz spisały się znakomicie. Pięknie połączyły „lotność” wykonania ze słodyczą brzmienia skrzypiec. Doskonale oddały maestrię Accardo oraz wyjątkową ekspresyjność i swobodę tego wykonania. LAR-y klarownie prezentowały solowe popisy mistrza, ale nie zapominały o budowaniu dla nich tła, czyli czystym, dynamicznym pokazaniu towarzyszącej mu orkiestry. Złożyły to wszystko w spójną, poukładaną, brzmiącą wyjątkowo swobodnie i „radośnie” całość, od której trudno mi się było oderwać (a to pięciopłytowy album!).

˻ II ˺ Kate + Art Audio Symphony II » modyfikowany SET na lampie 300B, 2 x 8 W

PAN JAKUB SAM BYŁ CIEKAWY, jak kolumny LAR-a zagrają z 8-watowym wzmacniaczem. Podkreślał, że dopiero kolejny model, Alice, nad którym prace ciągle trwają, ma być tym właściwym dla wzmacniaczy SET niskiej mocy. Rekomendowana moc dla Kate wynosi 2 x 20 W. I co z tego? Oczywiście efekt połączenia z SET-em na lampie 300B będzie zależał od wielu czynników – klasy wzmacniacza, wielkości pomieszczenia, rodzaju słuchanej muzyki czy preferowanej głośności, by wymienić tylko kilka. Wszystkie te czynniki w państwa systemach są poza moim wpływem; mogę jedynie pisać o swoich doświadczeniach w moim pokoju odsłuchowym.

Modyfikacja mojego wzmacniacza polegała na wymianie transformatorów wyjściowych na stosowane w wyższym modelu (co wykonał sam konstruktor), a od tych właśnie traf (plus zasilania) zależy w największym stopniu klasa urządzenia. Pomieszczenie mam niezbyt duże, tzn. ok. 24 m kw., acz ma ono wysokość nieco ponad 3 m. Muzyki nie słucham zbyt głośno, a repertuar jest dość szeroki, bo lubię posłuchać i rocka, a nawet metalu, bluesa, jazzu oraz klasyki małej i dużej, w tym oper. To, co przeczytacie państwo poniżej, należy więc czytać w takim właśnie kontekście.

Gdy zmieniłem wzmacniacz, na playliście pozostało jeszcze kilka kawałków z płyty Sierra Tracks zespołu VEGA TRAILS, a zaraz potem wskoczył VANGELIS z krążkiem Juno to Jupiter. Oba krążki, choć dość różne, są niezwykle klimatyczne. Słuchałem ich na rozsądnym poziomie głośności i właściwie od początku „odjechałem”. Zabrało mi sporo czasu, zanim przypomniałem sobie, że moim zadaniem jest ocena tego, co słyszę.

Charakter brzmienia dość wyraźnie się zmienił. Teraz to nie energia i dynamika były cechami wiodącymi (co nie znaczy, że zniknęły!), tylko organiczność tego brzmienia, pełna, głęboka, nasycona barwa, spójność, płynność, a przy tym bajeczna otwartość, przejrzystość, ogromna przestrzeń i jej napowietrzenie. To było granie, przy którym głębiej zapadłem się w fotelu, czując, jak całe ciało, aż do najgłębiej położonych tkanek, w pełni się relaksuje, a na twarzy pojawia się szeroki, nieznikający uśmiech.

Tak, gdy (niestety bardzo rzadko) znajduję czas, by posłuchać swojego SET-a z Machami 4, też tak „odjeżdżam”, to po prostu jest „moje” granie. Włoskie kolumny są jednak nieco łatwiejsze do napędzenia, więc 2 x 8 W wystarcza, by zachowały dużą część swojej energetyczności i dynamiki. Z testowanymi Kate następuje nieco większe przesunięcie akcentów w stronę nasycenia, gładkości i płynności, ale przecież grająca na płycie Vangelisa orkiestra dalej miała spory rozmach, dalej potrafiła zabujać pokojem, gdy zachodziła taka potrzeba, a ja wcale nie musiałem odkręcać przesadnie głośności, by to osiągnąć.

Krążek JOHNA SCOFIELDA i PATA METHENY’ego I Can See Your House From Here może zabrzmiał ciut mniej rockowo niż zwykle, ale za to bardziej jazzowo - inaczej, ale wcale nie gorzej. Symphony II zaskakująco dobrze kontrolował Kate, dzięki czemu perkusja czy elektryczny bas, choć odrobinę zaokrąglone, dalej były wystarczająco sprężyste i szybkie. Za to gitary elektryczne mistrzów zabrzmiały po prostu pięknie, a i blachy perkusji, lekko złotawe, brzmiały po prostu pysznie.

OK, nie był to zestaw, żeby głośno (!) posłuchać AC/DC (sprawdziłem), ani żeby nagłośnić domową imprezę, ale większość płyt, czy to akustycznych, czy elektrycznych brzmiała po prostu pięknie i relaksująco. Zestawienie kolumn LAR-a z SET-em 300B przypomniało mi kolejny raz, dlaczego to właśnie takie wzmacniacze należą do moich prywatnych faworytów. Było to bajecznie muzykalne i absolutnie piękne granie!

˻ II ˺ Kate + Wolfram Electric I-200 (SET na lampach 6C33, 2 x 20 W)

PRZYZNAJĘ, ŻE Z POMOCĄ KATE dopiero poznawałem I-200, jako że ten dotarł do mnie dosłownie dzień odsłuchowy przed oddaniem tekstu. Potraktowałem więc tę krótką część odsłuchów bardziej jako sprawdzian, czy faktycznie 20 watów na kanał wystarcza, by w pełni wysterować testowane kolumny. SET 300B poradził sobie z nimi co prawda zaskakująco dobrze, ale pewne ograniczenia w porównaniu do Shinai było jednak słychać. Wolfram Electric, dzieło Rumena Artarskiego (Thrax), to SET na słynnych diabełkach, czyli lampach 6C33, z układem wyjściowym pracującym w klasie A bez sprzężenia zwrotnego.

Dźwięk z tym wzmacniaczem, w porównaniu do Symphony II, wypełnił i dociążył się w dolnej części pasma (poczynając od niskiej średnicy), ale jednocześnie kontrola nad nią także była lepsza. Troszkę brakowało mi tej magicznej góry, gdzie z 300B tak pięknie łączyły się dźwięczność ze słodyczą, ale to przecież w audio norma, właściwie zawsze dostajemy coś za coś. Z tym wzmacniaczem Kate rysowały nieco masywniejsze bryły instrumentów, które trójwymiarowością i namacalnością właściwie nie ustępowały serwowanym przez Symphony II.

Prezentacja straciła odrobinę magii 300B, ale zyskała w zakresie lepszej kontroli, lepiej dociążonego i bardziej zwartego dołu pasma, dzięki czemu to zestawienie było tak naprawdę bardziej uniwersalne niż z moim SET-em. Faktycznie więc 20 watów pozwoliło lepiej kontrolować kolumny, choć mnie osobiście 8 W także w zupełności wystarczało. Należy więc rekomendację producenta dotyczącą minimalnej mocy wzmacniacza traktować poważnie, bo to ona pozwoli wydobyć pełny potencjał tych kolumn. Ale jeśli szukacie partnera dla swojego SET-a 300B i nie macie zbyt dużego pokoju, nic nie stoi na przeszkodzie, by w poszukiwaniach odpowiednich kolumn uwzględnić Kate.

▒ Podsumowanie

SPOTKANIE Z KATE było arcyciekawym doświadczeniem. Z jednej bowiem strony elektronika LAR-a wywindowała moje oczekiwania wobec każdego produktu tej marki bardzo wysoko, z drugiej jednakże to przecież pierwsze kolumny w ofercie. Historia zna przypadki gdy producenci znani i cenieni za pewien rodzaj komponentów postanawiali rozszerzyć ofertę o inne i niekoniecznie najlepiej im to wychodziło. Nie tym razem! Co zresztą nie jest przypadkiem, bo, jak mogliście Państwo przeczytać w „Kilku prostych słowach”, od pierwszej idei do zaprezentowania Kate minęło 12 lat! Mało kto angażuje tyle czasu, wysiłku i pieniędzy w stworzenie nowego produktu.

Dostajemy więc produkt dopracowany, grający znakomicie i na dodatek mający relatywnie nieduże wymagania w stosunku do napędzającego go wzmacniacza (niewielkie w zakresie mocy, to musi być klasowy wzmacniacz, by kolumny zaśpiewały tak jak potrafią). Fani wzmacniaczy lampowych niedużych mocy – to są kolumny dla was (a właściwie dla nas)! Wystarczy 2 x 8 W (czyli dobry SET na 300B z odczepami dla 4 Ω) i w niezbyt dużym pokoju dostaniecie absolutnie piękny, szlachetny, organiczny, relaksujący dźwięk. W przypadku muzyki akustycznej, wokalnej, ale i elektrycznego jazzu, czy bluesa, a nawet rockowych ballad, czy niemonumentalnej klasyki naprawdę trudno będzie wam znaleźć inne kolumny, które zaoferują tak piękne, barwne, naturalne brzmienie.

Wybierzcie wzmacniacz o nieco wyższej mocy (2 x 20 W), a uniwersalność takiego systemu mocno wzrośnie, bo słuchać będziecie mogli niemal wszystkiego, na co przyjdzie państwu ochota, także głośno. Prezentacja będzie bowiem imponować energią, dynamiką, a i jej przestrzenność będzie wyjątkowa. Odsłuch z Shinai pokazał natomiast, że Kate bezproblemowo współpracują również ze świetnym tranzystorem, więc parowanie ich z wzmacniaczem lampowym nie jest obowiązkowe.

Czy będzie to Grandinote, jakaś klasa A ze stajni Nelsona Passa, czy może jakaś udana hybryda – kolumny LAR Kate trafiają na moją listę komponentów polecanych, bo to po prostu świetne, dopracowane, klasowe konstrukcje, a na dodatek grają tak, jak lubię. Gorąco polecam więc ich odsłuch. Od nas, w pełni zasłużony RED ‖ FINGERPRINT. ‖ MD

▒ Dane techniczne (wg producenta)

Konstrukcja: dwudrożna MTM (układ D'Appolito)
Zwrotnica: drugiego rzędu
Rodzaj obudowy: MLTL (Mass-Loaded Transmission Line)
Częstotliwość strojenia rezonatora: 34Hz
Głośniki: 2 × 165 mm nisko-średniotonowe z membranami kompozytowymi oraz magnesami neodymowymi; przetwornik wysokotonowy z miękką kopułką w falowodzie
Skuteczność: 91 dB (1m, 2,83 V)
Impedancja: minimalna - 3,2 Ω przy 200 Hz. Charakterystyka modułu impedancji i fazy elektrycznej — patrz wykres.
Wymiary (wys. x szer. x gł.): 1170 x 290 x 380 mm (bez podstawy)
Zalecana odległość odsłuchu: min. 2 m
Zalecana moc wzmacniacza: min. 20 W

‖ Dystrybucja w Polsce

LINEAR AUDIO RESARCH

→ www.LAR-AUDIO.com



System referencyjny 2026

ŹRÓDŁA CYFROWE

1. Pasywny, dedykowany serwer z WIN10, Roon Core, Fidelizer Pro 7.10
• karty JCAT XE USB i JCAT NET XE recenzje › TUTAJ + zasilacz Ferrum HYPSOS SIGNATURE recenzja › TUTAJ
• JCAT USB ISOLATOR, optyczny izolator LAN + zasilacz liniowy KECES P8 (mono)
• przełącznik LAN: Silent Angel BONN N8 recenzja › TUTAJ + zasilacz liniowy Forester recenzja › TUTAJ

2. Przetwornik cyfrowo-analogowy: LampizatOr PACIFIC recenzja › TUTAJ + Ideon Audio 3R Master Time recenzja › TUTAJ

ŹRÓDŁO ANALOGOWE

1. Gramofon J.Sikora STANDARD w wersji MAX recenzja › TUTAJ
• ramię J.Sikora KV12
• wkładka Air Tight PC-3

2. Przedwzmacniacze gramofonowe:
• ESE Labs NIBIRU V 5 recenzja › TUTAJ
• Grandinote CELIO Mk IV recenzja › TUTAJ

WZMACNIACZ

1. Wzmacniacz zintegrowany GrandiNote SHINAI recenzja › TUTAJ

2. Wzmacniacz zintegrowany ArtAudio SYMPHONY II (modyfikowany)

3. Przedwzmacniacz liniowy AudiaFlight FLS1 recenzja › TUTAJ

KOLUMNY

1. GrandiNote MACH4 recenzja › TUTAJ

2. Ubiq Audio MODEL ONE DUELUND EDITION recenzja › TUTAJ

OKABLOWANIE

1. Interkonekty analogowe:
• Hijiri MILLION KIWAMI
• Bastanis IMPERIAL x 2 recenzja › TUTAJ
• Hijiri HCI-20
• TelluriumQ ULTRA BLACK
• KBL Sound ZODIAC XLR

2. Interkonekty cyfrowe:
• David Laboga EXPRESSION EMERALD USB x 2 recenzja › TUTAJ
• David Laboga DIGITAL SOUND WAVE SAPPHIRE x 2 recenzja › TUTAJ

3. Kable głośnikowe:
• LessLoss ANCHORWAVE

4. Kable zasilające:
LessLoss DFPC SIGNATURE, Gigawatt LC-3 recenzja › TUTAJ

ZASILANIE

1. Kondycjoner Gigawatt PC-3 SE EVO+ recenzja › TUTAJ

2. Kabel zasilający AC Gigawatt PF-2 Mk 2

3. Dedykowana linia od skrzynki kablem Gigawatt LC-Y

4. Gniazdka ścienne Gigawatt G-044 Schuko i Furutech FT-SWS-D (R)

ANTYWIBRACJA

1. Stoliki:
• Base VI
• Rogoz Audio 3RP3/BBS

2. Akcesoria antywibracyjne
• platformy ROGOZ-AUDIO SMO40 i CPPB16
• nóżki antywibracyjne ROGOZ AUDIO BW40MKII
• nóżki antywibracyjne Franc Accessories CERAMIC DISC SLIM FOOT
• nóżki antywibracyjne Graphite Audio IC-35 recenzja › TUTAJ i CIS-35 recenzja › TUTAJ

strona główna | muzyka | listy/porady | nowości | hyde park | archiwum | kontakt | kts

© 2009 – 2026 HighFidelity, design by PikselStudio